İslami Vasiyet (Vasiyye): Feraiz, Türk Hukuku ve Nasıl Hazırlanır
Üç ayda bir gözden geçirilir; önemli içerik değişikliklerinde güncellenir.
Türkiye'de feraiz miras payları, Law of Succession Act istisnası uyarınca her Müslümanın terekesine kanunen uygulanır. Vasiyye bu payları değiştirmez; feraizin açık bıraktığı konuları düzenler: hayır işlerine veya mirasçı olmayanlara bırakabileceğiniz üçte bir, küçük çocuklar için vesayet istekleri ve aile uyuşmazlıklarını önleyen belgelendirme. Bu rehber Kur'an'daki payları, Türkiye'de geçerli bir vasiyetin şartlarını ve intikalin pratikte nasıl işlediğini kapsar.
Kısa Cevap
Türkiye'de feraiz (Kur'an'daki miras payları), Law of Succession Act Müslüman terekelerini dağıtım kurallarından istisna tuttuğu için bir Müslümanın terekesine otomatik olarak uygulanır. Vasiyye (İslami vasiyet), net terekenin en fazla üçte birini hayır işlerine veya mirasçı olmayanlara bırakabilir, vesayet isteklerini kaydedebilir ve varlıkları belgeleyebilir, ancak mirasçıların sabit paylarını değiştiremez. Geçerli bir vasiyet için vasiyet edenin imzası ve iki reşit tanık gerekir.
Öne Çıkan Noktalar
- Feraiz, Türkiye'deki Müslüman terekelerine kanunen uygulanır; mirasçıların sabit payları yasayla güvence altındadır
- Vasiyet en fazla net terekenin üçte birini kapsar ve yalnızca hayır işleri veya mirasçı olmayanlar içindir
- Mevcut mirasçılara veya üçte biri aşan vasiyetler, ölümden sonra diğer mirasçıların onayını gerektirir
- İki reşit tanık huzurunda imzalanmış yazılı vasiyet geçerlidir; kayıt isteğe bağlıdır
- Mirasçılar varlıkları temsil yetkisi belgesi ile tahsil eder; feraiz paylarını Kadı Mahkemeleri belirler
- Arazi uyuşmazlıkları, şirket hisseleri veya yurt dışındaki mirasçılar söz konusuysa bir miras avukatından destek alın
Feraiz Miras Payları
Bunlar Kur'an'daki esas paylardır (Nisa Suresi 4:11-12). Fiilî paylaşım, ölenin geride bıraktığı mirasçılara göre değişir. Birden fazla mirasçı grubu bulunduğunda hesaplama karmaşıklaşır; Türk mahkemeleri ve avukatlar özetlere değil, feraiz kurallarının tamamına dayanarak çalışır.
| Mirasçı | Durum | Pay |
|---|---|---|
| Husband | Eşin çocuğu yok | 1/2 |
| Husband | Eşin çocuğu var | 1/4 |
| Wife | Kocanın çocuğu yok | 1/4 |
| Wife | Kocanın çocuğu var | 1/8 |
| Son | Diğer mirasçılarla birlikte | Asabe (kalan pay) |
| Daughter | Oğul yok, bir kız | 1/2 |
| Daughter | Oğul yok, 2+ kız | 2/3 (shared) |
| Father | Ölenin çocuğu var | 1/6 |
| Mother | Ölenin çocuğu var | 1/6 |
| Mother | Çocuk yok, 2+ kardeş yok | 1/3 |
İslami Vasiyet Nasıl Hazırlanır?
Varlıklarınızın envanterini çıkarın
Gayrimenkulleri (tapu durumuyla birlikte), banka hesaplarını, e-para bakiyelerini, hisse ve fonları, ticari ortaklıkları, araçları, altını ve alacak ile borçlarınızı listeleyin. Türkiye'deki miras uyuşmazlıklarının çoğu, neyin mevcut olduğuna dair uyuşmazlıklardır.
Yasal mirasçılarınızı belirleyin
Feraiz kapsamındaki mirasçılar eşiniz, çocuklarınız, anne babanız ve bazı durumlarda kardeşlerinizdir. Bu kişilerin sabit payları Türkiye'deki Müslüman terekelerine kanunen uygulanır; vasiyetiniz bunları değiştirmez.
Üçte bir vasiyetinize karar verin
Net terekenizin en fazla üçte birini hayır işlerine veya halihazırda mirasçı olmayan kişilere bırakabilirsiniz. Üçte biri aşan veya mevcut mirasçılara yapılan vasiyetler, ölümden sonra diğer mirasçıların onayını gerektirir.
Vesayet ve idare isteklerinizi kaydedin
Küçük çocuklara kimin bakacağını ve işlerinizi kimin yürüteceğini belirtin. Nihai kararı vesayet mahkemesi verir, ancak yazılı istekler ağırlık taşır.
Vasiyeti usulüne uygun düzenleyin
Belgeyi, onu da imzalayan iki reşit tanığın huzurunda imzalayın. Alt tescil memurluğunda kayıt isteğe bağlıdır, ancak belgeyi itirazlara karşı güçlendirir.
Bir avukatla gözden geçirin ve bulunabilir tutun
Bir miras avukatından üçte bir sınırının ve tanık şartlarının doğru uygulandığını teyit etmesini isteyin, ardından ailenize vasiyetin ve varlık belgelerinin nerede saklandığını söyleyin. Evlilik, doğum, ölüm ve büyük alımlardan sonra yeniden gözden geçirin.
Türkiye'de Miras Hakkında Daha Fazla Bilgi Edinin
Miras planlaması merkezimiz feraizi, veraset ilamını, hibeyi (sağlıkta yapılan bağışlar) ve avukata ne zaman başvurulması gerektiğini ayrıntılı biçimde ele alıyor.
Helal Finans Skoru
İslami vasiyet önemli; geri kalan her şey de öyle. Skorunuzun tamamını görün.
Ortalama skor: 63/100
Önemli: HalalWallet, faizsiz finans seçeneklerini değerlendirmenize yardımcı olmak için bilgilendirme ve karşılaştırma sunar. Finansal, hukuki ya da dini tavsiye vermeyiz. Ürün yapıları ve fıkhi denetim her kurumda farklılık gösterir. Fıkhi uygunluğu her zaman doğrudan ilgili kurumla teyit edin; belirli ürünler ve kendi durumunuz için yetkin katılım finansı uzmanlarına ya da danışma kurullarına başvurun.
Sıkça Sorulan Sorular
Sık Sorulan Sorular
Kaynaklar ve inceleme süreci
Bu sayfa HalalWallet editöryal standartlarına ve kaynak belgelere göre incelenmiştir.
İnceleyen: HalalWallet Editorial Team
Son inceleme: 2026-08-03
Bu sayfaya nasıl atıf yapılır
Tercih edilen biçim:
Zamanla değişebilen bilgiler (kâr payı oranları, ücretler, ürün erişilebilirliği) için lütfen doğrudan kurumun resmi belgelerinden teyit edin ve erişim tarihini not edin.