Markalamayı bir kenara bırakınca tercih eski ve tanıdık bir tercihtir: endeks için yayımlanmış 0.50% ücreti ödemek ya da endeksi geçme ihtimali için yayımlanmamış bir aktif yönetim ücreti ödemek. Ziraat Portföy'ün ETF'i Z30KP, 8.69 milyar TL varlık ile BIST Katılım 30'u tutuyor. KT Portföy'ün amiral gemisi hisse fonu KPC ise aynı TKBB taramalı evrenden aktif olarak hisse seçiyor; hisse yoğun stratejisi gereği portföyün en az 80%'ini taranmış hisselerde tutuyor. Tarama aynı; yalnızca seçim yöntemi ve fiyat farklı. Bu çerçeve çoğu kişi için kararın büyük kısmını belirler, ancak Türkiye katılım piyasası, endekse varsayılan olarak yönelmeden önce anlamaya değer iki ek nokta barındırıyor.
Faizsiz seçenekleri karşılaştırmaya hazır mısınız?
Birinci nokta: endeks gerçekten yoğunlaşmış durumda
Pasif yatırımın standart savunusu endeksin çeşitlendirilmiş olduğunu varsayar. Katılım 30 ise özellikle öyle değil: tarama konvansiyonel bankaları ve sigortacıları dışarıda bıraktığı için piyasa değeri ağırlıklı endeks, bir avuç büyük sanayi şirketine, holdinge, havacılık ve savunmaya yakın isme yaslanıyor ve en üstteki pozisyonlar getiriye hâkim olabiliyor. KPC lehine en güçlü dürüst argüman bu: aktif bir yönetici, endeksin tepeye ağır sepetine binmek yerine riski daha geniş taranmış evrene, TKBB standardına göre kabaca 240 isme yayabilir. Daha ucuz bir çözüm için de bir argüman bu: eşit ağırlıklı ETF varyantı Z30KE, aktif ücret olmadan yoğunlaşmayı seyreltiyor. İlkine ödeme yapmadan önce her iki cevabı da tartın.
İkinci nokta: hiçbir katılım fonu komşunuzun elindekini izleyemez
Tarama, BIST toplam piyasa değerinin büyük bir payını oluşturan bankaları dışarıda bırakıyor; bu yüzden her katılım hisse ürünü Türk finans hisselerinden ve konvansiyonel yatırım yapan komşunuzun kıyas aldığı ana endekslerden ayrışıyor. Banka hisselerinin piyasaya öncülük ettiği yıllarda tüm helal hisse ürünleri birlikte geride kalır; sanayinin öne çıktığı yıllarda birlikte parlar. KPC'yi katılım endeksine, katılım endeksini de BIST 100 manşetlerine değil kendi bağlılığınıza göre değerlendirin. Tarama etkilerini yönetici becerisiyle karıştırmak, hangi yönde olursa olsun, bu piyasadaki en yaygın analiz hatasıdır.
Kararı belirleyen hesap
| Z30KP | KPC | |
|---|---|---|
| Ücret | 0.50%, yayımlanmış | Hisse senedi fonu düzeyinde, yalnızca KAP izahnamesinde yer alıyor, 0.50%'nin belirgin şekilde üzerinde |
| Seçim | Endeks kuralları; KAFIF bildirimleri üyeliği üç ayda bir zorunlu kılıyor | Taranmış evren içinde yönetici takdiri |
| Yoğunlaşma | Piyasa değeri ağırlıklı Katılım 30, tepeye ağır | Yönetici daha geniş tarama evreninde çeşitlendirebilir |
| Yönetişim | Fon içtüzüğünde komite var, alimler isimsiz; TKBB standardı endeks üzerinden uygulanıyor | Yayımlanmış beş alimli komite |
| Erişim | Herhangi bir aracı kurum hesabı, her seferinde tek pay | Herhangi bir banka veya aracı kurum üzerinden TEFAS |
İspat yükü her zamanki yerinde duruyor: aktif ücretin üzerinde. KPC'yi seçmeden önce KAP izahnamesini açın, ücreti bulun ve bu ücret düşüldükten sonra katılım endeksine karşı yuvarlanan üç yıllık bir performans kaydı isteyin. Yönetici barı aşıyorsa, yoğunlaşma yönetimi argümanı KPC'yi savunulabilir bir çekirdek yapar. Bunu doğrulayamıyorsanız ya da bu ev ödevini yapmak istemiyorsanız, yayımlanmış 0.50%'lik endeks disiplinli varsayılan seçenektir; Z30KP'yi Z30KE ile eşleştirmek de yoğunlaşma itirazını pasif yoldan karşılar.
Diğer aktif fonlar, kısaca
Albaraka Portföy'ün yaklaşık 991 milyon TL büyüklüğündeki hisse fonu RBH, aynı aktif öneriyi butik hesap verebilirlik ve piyasanın en çok ödül almış komitesiyle sunuyor; büyüklüğü sayesinde devlerin içine giremediği orta ölçekli taranmış isimleri portföyüne alabiliyor. Ziraat'ın kendi aktif fonu ZPE, yaklaşık 195 milyon TL ile kategorinin en zor satılan ürünü: aynı kurum daha ucuz olan Z30KP'yi sunuyor ve ZPE, aradaki farkı haklı çıkaracak ayırt edici bir performans kaydına sahip değil. İkisi için de aynı ücret sonrası getiri testi geçerli.
Kim hangisini seçmeli
- Çoğu yatırımcı: hisse çekirdeği olarak Z30KP. Taranmış Türk hisselerine yayımlanmış en ucuz yol, mekanik uyum, sıfır yönetici riski.
- Yoğunlaşmadan çekinen, ücrete duyarlı olanlar: Z30KP artı Z30KE, endeksin dürüst kusuruna pasif cevap.
- Kanıtla birlikte aktif yönetime inananlar: izahnamedeki ücret ve ücret sonrası getiri kaydı ikisi de doğrulandıktan sonra KPC veya RBH.
- Hisse seçiciler: fonları tamamen atlayın ve kendi taranmış portföyünüzü Kuveyt Türk Yatırım'ın TradePlus platformu üzerinden yönetin; alış tarafındaki tarama uyumu emir düzeyinde uyguluyor.
- Herkes: Türk hisselerini portföyün tamamı değil, bir dilimi olarak boyutlandırın. Tek piyasa hisse yoğunlaşması hiçbir taramanın ortadan kaldırmadığı bir risktir.
Buradaki her şeyin arkasındaki endeks mekaniği, KAFIF bildirimlerinin isimleri endekse nasıl aldığı ve çıkardığı dahil, BIST Katılım endeksleri rehberimizde, tarama standardının kendisi ise 33/33/5 rehberinde yer alıyor. Hisse ürünlerinin tamamı yatırım sayfamızda.
Sık sorulan sorular
İkisi arasında temettü farklı mı işliyor?
Z30KP toplam getiri endeksini izlediği için temettüler dağıtılmaz, fon birim değerine (NAV) yansır; yani fiyat artışı olarak elinize geçer. KPC temettüleri fon içinde kendi kurallarına göre yönetir. İkisi de size düzenli temettü geliri sağlamaz; dağıtım isteyen yatırımcılar bunun yerine KT Portföy'ün temettü ödeyen katılım fonlarına bakmalı.
Biri diğerinden daha helal mi?
Hayır. İkisi de aynı TKBB taramalı evrenden, aynı 33/33/5 eşikleriyle ve aynı üç aylık bildirimler üzerinden doğrulanarak seçiliyor. Yönetişim farkı geçerlilikte değil, görünürlükte: KT Portföy beş alimini biyografileriyle yayımlıyor, Ziraat'ın komitesi ise fon içtüzüğünde isimsiz çalışıyor. İsimleri bilinen bir denetim sizin eşiğiniz için önemliyse, KPC veya RBH'yi tercih etmek meşru bir gerekçedir; her iki durumda da alttaki hisseler aynı taramadan geçiyor.
Helal bir portföy ne kadar Türk hissesi tutmalı?
Bölgenizdeki kurumları karşılaştırın
Faizsiz ürünleri yan yana karşılaştırın veya eşleştirme aracımız durumunuza en uygun seçenekleri önersin.
Herkes için geçerli bir rakam yok, ama şu çerçeve işe yarar: taranmış Türk hisseleri, dünya piyasalarının tek ülkeli, bankaları dışarıda bırakan, sanayide yoğunlaşmış bir dilimidir ve ona göre boyutlandırılmalıdır. Onlarca yıllık vadesi olan tasarrufçular, KTJ gibi fonlar üzerinden yurt dışı taramalı pozisyonla birlikte bunu makul biçimde büyüme motoru olarak kullanabilir; hedeflerine yakın tasarrufçular ise kira sertifikalarına ve madenlere daha fazla ağırlık vermeli. Kimsenin yapmaması gereken, yalnızca alması en kolay pozisyon olduğu için sadece Türk hissesi tutmaktır.