Dokuz bankalı bir perakende pazarında olmaması gereken bir gerçek var: Türkiye'de yalnızca bir katılım bankası sürekli güncel bir finansman oranı tablosu yayımlıyor. Büyüklerden biri değil. Kamu bankalarından biri de değil. O banka Vakıf Katılım: taşıt finansmanı sayfasında Ağustos 2026 incelememiz sırasında 12 ay için aylık yüzde 3.50, 24 ay için 3.45, 36 ve 48 ay için 3.40 oranı yazıyordu. Yanında, diğer tüm bankaların sizi şubede öğrenmeye bıraktığı yüzde 68.73 ile 72.55 arasındaki yıllıklandırılmış maliyet rakamları da vardı.
Diğer herkes konut ve taşıt finansmanı oranlarını, bilgilerinizi girdikten sonra kişiselleştirilmiş ve bağlayıcı olmayan bir rakam üreten hesaplayıcılar üzerinden veriyor. Albaraka Türk için bir dipnot gerekiyor: konut finansmanı sayfasında taramamız sırasında aylık yüzde 2.87'den başlayan, tarihli bir dijital kampanya oranı vardı. Bu bir tür açıklama sayılır, ancak kampanya anlık görüntüsü sürekli güncel bir tablo değildir. Bu denetim; mevduat, altın ve finansmanda kimin neyi yayımladığını haritalıyor. Çünkü getirilerin vaat edilen oranlar değil havuz kârından alınan paylar olduğu bir pazarda, açıklama fiyat etiketine en yakın şeydir.
Faizsiz seçenekleri karşılaştırmaya hazır mısınız?
Mevduat şeffaflığı sıralaması
| Banka | TL mevduat payı | Döviz payı | Altın payı | Nasıl açıklanıyor |
|---|---|---|---|---|
| Ziraat Katılım | 90/10 sabit, tüm kademeler | 30/70 | 10/90 | Tam yayımlanmış tablo ve TMSF ayrıntıları |
| Emlak Katılım | Kademeye göre 75 ile 95 arası, 1 günlük dahil | Yayımlanıyor | 10 gramdan itibaren yüzde 50 | Tam yayımlanmış kademeli tablo |
| Hayat Finans | 90/10; Avantajlı kademelerde 99'a kadar | 70/30 | Altın hesabı yok | Yayımlanmış tablolar |
| Kuveyt Türk | Kademe ve vadeye göre 87-13 ile 96-4 arası | 40-60 sabit | 100 gramdan itibaren yüzde 40 | Yayımlanmış kademeli tablo |
| Vakıf Katılım | 98/2 dijitale özel | Yayımlanmıyor | Yayımlanmıyor | İlan edilen oran, tarihli hesaplayıcı örneği |
| Dünya Katılım | Standart oran yayımlanmıyor; Güneş günlük 85/15 | Yayımlanmıyor | 20 gramdan itibaren 50/50 | Kısmi: günlük ve altın yayımlanıyor |
| Albaraka Türk | Kısmi | Kısmi | Kısmi | Hesaplayıcı |
| Türkiye Finans | Kısmi | Kısmi | Kısmi | Hesaplayıcı |
| TOM Bank | Uygulama içi referans oranlar | Uygulama içi | Altın hesabı yok | Yalnızca uygulama içi, ayrıca yayımlanmış icazet |
Tabloya kuşkucu gözle bakarsanız bir örüntü ortaya çıkıyor. En eksiksiz açıklamayı yapan bankalar, korunacak marka değeri en az olan kamu bankası yeni gelenler: Ziraat Katılım, kendisini zor durumda bırakan rakamlar dahil her şeyi yayımlıyor; örneğin 30/70 döviz payı ve tasarruf sahibinin küçük payı aldığı 10/90 altın payı gibi. Emlak Katılım, Türkiye'de 1 günlük katılım oranlarını yayımlayan tek banka. Öte yandan kırk yıllık markalara sahip köklü bankalar, Albaraka Türk ve Türkiye Finans, kısmi açıklama yapıp sizi hesaplayıcılara yönlendiriyor.
Hesaplayıcılar neden şeffaflık sayılmaz
Tartışmadan önce bir tanım gerekiyor, çünkü banka pazarlamasında bu ayrım bulanıklaşıyor. Yayımlanmış tablo, ürün sayfasında yer alan; her kademe ve vade için kâr payı oranını belirten, herkesin görebildiği, tarihli ve bankalar arasında karşılaştırılabilir kalıcı bir genel tablodur. Hesaplayıcı ise belirli bir anda, tek bir girdi seti için tek bir rakam veren, arşivi ve taahhüdü olmayan etkileşimli bir araçtır.
Hesaplayıcı size bankanın bugün, yazdığınız girdiler için ne teklif edeceğini söyler. Kamuya açık bir kayıt oluşturmaz, tarihler arasında karşılaştırılamaz ve kimse fark etmeden ayarlanabilir. Yayımlanmış tablo ise bir taahhüttür: Ziraat Katılım her kademe ve vade için 90/10 yayımlayıp açılış oranınızı vadeye kadar kilitli olarak cüzdanınıza kaydettiğinde, elinizdeki belgeyi verilen sözle karşılaştırabilirsiniz. Bir banka kâr paylarını yalnızca hesaplayıcı üzerinden gösteriyorsa, gördüğünüz rakamın herkesin gördüğü rakam olduğuna güvenmek zorunda kalırsınız. Bu asimetri finansmanda daha da önemlidir; çünkü aylık yüzde 3.40 ile 3.60 arasındaki fark 48 ayda birikerek gerçek bir paraya dönüşür.
İyi uygulamalar listesi
- Vakıf Katılım: sektörde yayımlanmış tek kalıcı finansman oranı tablosu; ayrıca müşteri itirazları için 30 günlük karar süreleriyle TKBB Merkez Danışma Kurulu'na kadar uzanan yayımlanmış bir başvuru yolu.
- Ziraat Katılım: ggösterişsiz döviz ve altın payları dahil eksiksiz mevduat tabloları, ürün sayfalarında tam TMSF iflas senaryosu ayrıntıları, cüzdanda oran kilidi.
- Emlak Katılım: 1 günlük paraya kadar inen kademeli tablo, 10 gramlık girişte yayımlanmış yüzde 50 altın payı ve toplantı sayısını açıklayan bir komite (2024'te 38 toplantı, 72 karar).
- Türkiye Finans: konut finansmanı ücretlerinin kalem kalem, ekspertiz, ipotek tesisi, sigorta, liraya kadar yayımlanması; rakipler bunları imza anında açıklıyor.
- TOM Bank: oranlar uygulama içinde, bunu beğenmiyoruz; ancak ürün bazındaki icazet belgesi, Türk bankacılığında Türkçe yayımlanan tek ürün düzeyinde fıkıh sertifikasyonu.
- Dünya Katılım: konut finansmanında BSMV asimetrisini yayımlıyor; ilk konut alıcıları için yüzde sıfır, diğerleri için yüzde 15. Çoğu banka bunu dipnota bırakıyor.
Bu paranız için ne anlama geliyor
Yayımlanmış rakamları pazarlık tabanınız olarak kullanın. Taşıt finansmanı arıyorsanız, Vakıf Katılım'ın yayımlanmış tablosuyla herhangi bir şubeye gidin ve bunu yazılı olarak geçmelerini isteyin. Bir katılma hesabı seçiyorsanız, yayımlanmamış oranı aksi kanıtlanana kadar daha kötü bir oran sayın; çünkü yayımlanmış tabloları geçen bankalar kendi tablolarını yayımlardı. Bir bankanın sayfası ile hesaplayıcısı birbiriyle çelişiyorsa, ki Albaraka sayfalarında aynı anda iki farklı TMSF limiti, Hayat Finans'ın site sürümlerinde de iki farklı uzun vade oranı gördük, imzadan önce güncel rakamı yazılı olarak alın.
Bölgenizdeki kurumları karşılaştırın
Faizsiz ürünleri yan yana karşılaştırın veya eşleştirme aracımız durumunuza en uygun seçenekleri önersin.
Katılım bankacılığında şeffaflık olsa da olur bir özellik değil, ürünün kendisidir. Kâr payı esaslı bir mevduat, bilinen bir pay karşılığında bilinmeyen bir getiriyi kabul etmenizi ister. Payı yayımlamayan banka ise iki bilinmeyeni kabul etmenizi ister. Sektörün kendi açıklama liderleri, bunun ticari bir mazereti olmadığını kanıtlıyor: tabloyu yayımlayın. Herkes yayımlayana kadar Helal Para Endeksi her sağlayıcıyı tam olarak bu kritere göre puanlıyor ve oranın yayımlanmaması işareti gerçek puan kaybettiriyor.