19 Aralık 2020 tarihli düzenlemeden bu yana Türkiye'de hiçbir katılım sigortası şirketi, ürünlerini, sözleşmelerini ve yatırımlarını onaylayan en az üç âlimden oluşan bir danışma komitesi olmadan faaliyet gösteremiyor. Bu da "fıkhi denetimimiz var" demeyi satış argümanı olmaktan çıkarıp yasal bir asgari şart haline getiriyor. Asıl fark görünürlükte: Hangi şirketler âlimlerinin adını açıklıyor, icazet belgelerini yayımlıyor ve komitelerinin iş yükünü ortaya koyuyor; hangileri ise uyumu size güvenmeniz gereken bir iddia olarak sunuyor? Tüm komiteleri birincil kaynaklardaki açıklamalardan derledik; doğrulama tarihi 7 Ağustos 2026. İşte liste.
Faizsiz seçenekleri karşılaştırmaya hazır mısınız?
Komiteler, şirket şirket
| Şirket | Komite üyeleri | Yayımlananlar |
|---|---|---|
| Neova Katılım Sigorta | Prof. Dr. M. Abdurrezzak Tabtabaei (başkan), Prof. Dr. Abdullah Durmuş (başkan yardımcısı), Mehmet Odabaşı, Yunus Huyut | Faaliyet raporunda imzalı yıllık fıkhi görüş; toplantı ve karar sayılarıyla birlikte |
| Bereket Sigorta / Bereket Emeklilik | Prof. Dr. Servet Bayındır (başkan), Doç. Dr. Abdurrahman Yazıcı, Dr. Yahya Şenol | Komite sayfası ve faaliyet raporunda yıllık fıkhi görüş |
| Türkiye Katılım Sigorta / Türkiye Katılım Hayat | Prof. Dr. İshak Emin Aktepe (başkan), Dr. Mehmet Gayretli (başkan yardımcısı), Dr. Salih Güner | Kuruluş açıklamalarında isimleri geçiyor; web sitesindeki belgelendirme sınırlı |
| HDI Katılım Sigorta | Doç. Dr. Muhammed Fatih Turan (başkan), Doç. Dr. Mücahit Özdemir (başkan yardımcısı), Ayşe Boztaş | İcazet belgesi ve yıllık uygunluk görüşleri web sitesinden indirilebiliyor |
| Katılım Emeklilik ve Hayat | Prof. Dr. Hamdi Döndüren (başkan), Dr. Mustafa Dereci (başkan yardımcısı), Mehmet Odabaşı | Yayımlanmış ürün icazet belgeleri ve imzalı yıllık uyum raporu |
Bu tabloda birkaç şey dikkat çekiyor. Mehmet Odabaşı hem Neova'nın hem de Katılım Emeklilik'in komitesinde yer alıyor; nitelikli katılım fıkhı uzmanlarının az olduğu bir piyasada bu normal bir durum. Her iki Bereket şirketine tek bir komite hizmet veriyor, iki kamu şirketine de tek bir komite hizmet veriyor. Neova'nın dört kişilik komitesi ise yasal asgari olan üç üyeyi aşıyor; bunu yapan tek şirket.
Komiteler yıl boyunca gerçekte ne yapıyor?
Komite iş yüküne en iyi pencere, Türk sigortacılığındaki en ayrıntılı açıklama olan Neova'nın 2025 faaliyet raporu: 12 toplantı, 95 gündem maddesi, 38 karar ve 57 sözleşme onayı; komitenin imzalı fıkhi görüşü de raporda yayımlanmış. Bu, kabaca ayda bir toplantı ve neredeyse her hafta bir sözleşme onayı demek. Komiteler ürün metinlerini onaylıyor, yatırım kanallarını inceliyor, operasyonel konularda hüküm veriyor (gecikme cezalarının nasıl ele alınacağı, caiz olmayan arızi gelirlerle ne yapılacağı) ve düzenlemenin gerektirdiği yıllık uygunluk görüşünü imzalıyor. Neova Kasım 2025'te NeoPrestij kaskosunu piyasaya sürdüğünde, bu ürün metni önce komiteden geçti.
Şeffaflık sıralaması
Denetim her şirkette zorunlu olduğundan, şirketleri hissedar olmadan ne kadarını doğrulayabildiğinize göre sıraladık:
- 1. HDI Katılım: icazet belgesi ve yıllık uygunluk görüşleri herkese açık web sitesinde duran, satın almadan önce indirilebilen tek şirket. Ciddi fıkhi itirazların bağlandığı modelin bu şirkete ait olduğu düşünülürse ironik.
- 2. Katılım Emeklilik: ürün ailesi başına yayımlanmış icazet belgeleri ve en güncel tarihi 31 Aralık 2025 olan imzalı yıllık Katılım İlkelerine Uyum Raporu.
- 3. Neova: içerik olarak en derin açıklama (iş yükü sayıları, fazla karşılığı rakamları); ancak bunu bulmak için faaliyet raporunu açmanız gerekiyor ve yalnızca Türkçe.
- 4. Bereket: web sitesinde isimleri açıklanmış âlimler ve raporda yıllık görüş var, ancak katılıma özgü finansal ayrıntı daha sınırlı.
- 5. Türkiye Katılım Sigorta ve Hayat: uyumlu ve âlimler İslam ticaret hukukunda tanınmış uzmanlar, ancak kamuya açık belge izi grubun en zayıfı. Sektörü ana akıma taşımak için kurulmuş devlet destekli bir şirket için icazeti yayımlamak çok kolay olmalı. Henüz yapılmadı.
Âlimlerin kimler olduğu, ne satın alacağınızı değiştirir mi?
Çoğunlukla hayır; bunu açıkça söylemekte fayda var. Beş komitenin tamamı yetkin uzmanlardan oluşuyor ve hiçbirine yönelik ciddi bir göz yumma iddiası yok. Komiteler aynı büyük hükümlerde buluşuyor: faizsiz yatırım, konu taraması, zorunlu devlet havuzlarına zaruret gereği ruhsat verilmesi. Kadroların gerçekten önem taşıdığı yer sınır durumlar: HDI Katılım'ın komitesi, şirket dışındaki bazı âlimlerin reddettiği havuzsuz bir modeli onayladı; dolayısıyla kendi âliminiz teberru havuzu ekonomisini şart koşuyorsa, komitenin onayı sizin için meseleyi çözmez. Model açıklamamız bu ayrımı ele alıyor.
İsmiyle istenmesi gereken üç belge
Satın almadan önce herhangi bir şirketin yönetişimini sınamak istiyorsanız, şu belgeleri yazılı olarak isteyin. Gerçek belgesi olan şirketler bunları hızla verir.
- Şirketin geneli için değil, teklif aldığınız belirli ürünü kapsayan icazet belgesi.
- Komite tarafından imzalanmış en güncel yıllık uygunluk görüşü.
- Şirketin fon modeline ilişkin yazılı açıklaması: Katılımcı risk fonu var mı, şirket bu fondan hangi ücreti alıyor ve yatırım getirisi kimde kalıyor?
Bölgenizdeki kurumları karşılaştırın
Faizsiz ürünleri yan yana karşılaştırın veya eşleştirme aracımız durumunuza en uygun seçenekleri önersin.
2020 düzenlemesi işini yaptı: Âlimler artık her yerde masada. Bu piyasanın olgunlaşmasının bir sonraki aşaması, bu âlimlerin çalışmalarının primleriyle bu sistemi finanse eden insanlar tarafından okunabilir olması. İki şirket bu yolun büyük kısmını katetti; devlet ise garip bir şekilde en geride. Tüm şirketleri tekâful sayfasında karşılaştırabilirsiniz; sektöre yeniyseniz genel durum yazımızla başlayın.
Bağımsızlık üzerine bir kapanış notu, çünkü şüphecilerin haklı olarak sorduğu soru bu: Bu komiteler, denetledikleri şirketler tarafından atanıyor ve ücretlendiriliyor. Türkiye'nin yanıtı kişisel değil yapısal. 2021/3 sayılı Genelge, komite bağımsızlığını ve yönetim kuruluna hiyerarşiden bağımsız erişimi şart koşuyor; bir katılım uyum birimi komite kararlarına günlük uyumu izliyor ve yıllık bir iç katılım denetimi tüm yapı hakkında rapor veriyor. Bunların hiçbiri etki altında kalmayı imkânsız kılmıyor; denetlenebilir kılıyor. Tüketici tarafındaki en güçlü denetim yine en basit olanı: Kararları, toplantı sayıları ve imzalı görüşleri yayımlanan komiteler, mahcup edilebilen komitelerdir ve mahcup edilme ihtimali, pratikte bağımsızlığın büyük kısmını oluşturur. Güveninizi yayımlayan şirketlerden yana kullanın.